İngiltere Genel Ürün Güvenliği Yönetmeliği (GPSR) Nedir?

İngiltere pazarında başarılı bir satış stratejisi kurgulamanın temel taşı, sunulan ürünlerin tüketici güvenliğini tam olarak karşılamasıdır. Genel Ürün Güvenliği Yönetmeliği 2005/1803 (GPSR), Birleşik Krallık sınırları içerisinde tüketicilere ulaştırılan ürünlerin belirli standartlarda olmasını hedefler. Bu düzenleme, sadece yeni ürünleri değil, aynı zamanda kullanılmış veya yenilenmiş ürünleri de kapsam altına almaktadır. StartSmart olarak, global e-ticaret yolculuğunuzda yasal engellere takılmamanız için bu yönetmeliğin detaylarını sizin için analiz ettik.

Yönetmeliğin temel amacı, piyasaya arz edilen her ürünün “güvenli” olmasını sağlamaktır. Bir ürünün güvenli kabul edilmesi için normal kullanım koşullarında herhangi bir risk taşımaması gerekir. Ayrıca, ürünün sunduğu riskler, kabul edilebilir düzeyde ve yüksek koruma standartlarıyla uyumlu olmalıdır. Örneğin, bir ürünün ambalajı, sunumu ve hedef kitlesi (çocuklar veya yaşlılar gibi özel gruplar) güvenliğin değerlendirilmesinde kritik rol oynar. Bu nedenle, ürününüzü İngiltere pazarına sunmadan önce bu kriterleri titizlikle incelemelisiniz.

Amazon İngiltere’de satış yapıyorsanız veya farklı bir pazaryerinde İngiltere’de satış yapıyorsanız GPSR konusunda bilmeniz gerekenler;

GPSR Kapsamındaki Ürünler ve İstisnalar

Genel Ürün Güvenliği Yönetmeliği, tüketiciler tarafından kullanılması öngörülen neredeyse tüm ürün gruplarını kapsar. Ancak, bazı ürün grupları kendi özel mevzuatlarına sahip oldukları için GPSR kapsamı dışındadır. İlk olarak, farmasötik ürünler, tıbbi cihazlar ve gıda ürünleri bu yönetmeliğin dışındaki özel yasalarla düzenlenir. Bu ürünler haricindeki tüm tüketici malları, GPSR standartlarına uymak zorundadır. Örneğin, oyuncaklar veya elektrikli ev aletleri gibi ürünler hem kendi sektörel kurallarına hem de GPSR’ın genel güvenliğe dair açık maddelerine tabidir.

İngiltere’de satış yaparken ürününüzün hangi kategoriye girdiğini bilmek, operasyonel süreçlerinizi hızlandırır. Eğer ürününüz belirli bir sektör yasasına dahilse ancak o yasa bazı güvenlik açıklarını kapatmıyorsa, GPSR burada devreye girerek tamamlayıcı bir rol üstlenir. Bu durum, özellikle çok amaçlı ürünlerin satışında satıcıların dikkat etmesi gereken önemli bir teknik ayrıntıdır. Tüketicinin sağlığını tehdit edebilecek her türlü açık, bu yönetmelik çerçevesinde denetlenmektedir.

Üreticiler ve İthalatçılar İçin Yasal Yükümlülükler

Yönetmelik, piyasadaki aktörleri “üretici” ve “distribütör” olarak iki ana gruba ayırır. Bir üretici olarak, piyasaya sadece güvenli ürünler sunma sorumluluğu tamamen sizin omuzlarınızdadır. Ayrıca, tüketicilere ürünün güvenli kullanımı için gerekli tüm uyarıları ve bilgileri sağlamanız gerekir. Ürünün üzerine markanızı veya adınızı basıyorsanız, hukuki açıdan üretici statüsünde değerlendirilirsiniz. Bu nedenle, üçüncü taraf bir üreticiden aldığınız ürünleri kendi markanızla satarken tüm yasal sorumluluğu üstlendiğinizi unutmamalısınız.

Üreticilerin uyması gereken temel kurallar şunları içerir:

• Ürünün veya ambalajın üzerinde üreticinin adının ve adresinin yer alması gerekir.
• Ürün referansı veya parti (batch) numarası mutlaka belirtilmelidir.
• Gerekli hallerde, ürünlerden numune testleri yapılmalı ve şikayet kayıtları tutulmalıdır.
• Distribütörler, yapılan izleme faaliyetleri hakkında düzenli olarak bilgilendirilmelidir.

Üreticiler, ürünlerinin oluşturabileceği risklerden haberdar olmak için etkin önlemler almalıdır. Örneğin, tehlikeli olduğu tespit edilen bir ürünün piyasadan gönüllü olarak çekilmesi bu sorumluluklar arasındadır. Eğer bir ürünün güvensiz olduğu fark edilirse, vakit kaybetmeden yerel ticaret standartları birimlerine (Trading Standards) bilgi verilmelidir. Bu birimlerle iş birliği yapmak, ileride karşılaşılabilecek daha büyük hukuki yaptırımların önüne geçer.

Distribütörlerin Ürün Güvenliğindeki Rolü

Distribütör, tedarik zincirinde yer alan ancak ürünün güvenliği üzerinde doğrudan etkisi olmayan profesyonelleri ifade eder. Ancak bu durum, distribütörlerin hiçbir sorumluluğu olmadığı anlamına gelmez. Distribütörler, geçerli güvenlik gerekliliklerine uyulmasını sağlamak için gereken özeni göstermekle yükümlüdür. Örneğin, eldeki bilgilere dayanarak güvensiz olduğu bilinen bir ürünün satışına devam etmek ağır yaptırımlara yol açabilir. Bu nedenle, tedarik ettiğiniz ürünlerin belgelerini kontrol etmek kritik bir adımdır.

Distribütör olarak, ürünlerin izlenebilirliği konusunda üretici ile koordineli çalışmalısınız. Eğer bir müşteri şikayeti alırsanız veya üründe bir hata tespit ederseniz, bunu derhal üreticiye bildirmelisiniz. Ayrıca, tehlikeli ürünlerin piyasadan çekilmesi sürecinde yetkililere ve üreticiye tam destek vermeniz beklenir. Şeffaf bir iletişim süreci, sadece yasal uyumluluğu sağlamakla kalmaz, aynı zamanda müşteri güvenini de tesis eder.

Brexit Sonrası Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Farklılıkları

1 Ocak 2021 tarihinden itibaren İngiltere, İskoçya ve Galler’i kapsayan Büyük Britanya (GB) ile Kuzey İrlanda (NI) arasında farklı kurallar uygulanmaya başlanmıştır. Kuzey İrlanda Protokolü gereği, bu bölgede satılan ürünlerin halen AB ürün güvenliği gerekliliklerine uygun olması şarttır. Yani, Kuzey İrlanda pazarına ürün gönderiyorsanız, AB tabanlı bir ithalatçının bilgilerini ürün üzerinde belirtmeniz gerekebilir. Bu ikili yapı, İngiltere pazarına giren satıcılar için en çok dikkat edilmesi gereken lojistik ve hukuki detaydır.

Kuzey İrlanda için geçerli olan bazı özel durumlar şunlardır:

• Ürünler, AB standartlarına ve işaretlemelerine uygun olmalıdır.
• Yetkili temsilciler AB veya Kuzey İrlanda merkezli olmalıdır.
• Dışarıdan (örneğin İngiltere’den) Kuzey İrlanda’ya ürün getiriyorsanız ithalatçı statüsünde olursunuz.
• Piyasa Gözetimi Yönetmeliği (2019/1020) kapsamındaki “Sorumlu Kişi” gerekliliklerine uyulmalıdır.

Büyük Britanya pazarı için ise Birleşik Krallık hükümetinin belirlediği güncel kılavuzlar temel alınmalıdır. Bu süreçte doğru etiketleme ve yerel makamlara kayıt gibi adımları eksiksiz tamamlamak gerekir. İngiltere pazarına girmeden önce yasal danışmanlarınızla bu bölgesel farkları netleştirmeniz, ticaretinizin sürdürülebilirliği açısından hayati önem taşır.

Sonuç ve Başarı İçin Öneriler

İngiltere Genel Ürün Güvenliği Yönetmeliği’ne uyum sağlamak, sadece bir zorunluluk değil, aynı zamanda markanızın itibarı için bir yatırımdır. Güvenli ürünler sunmak, iade oranlarını düşürürken müşteri memnuniyetini en üst düzeye çıkarır. Satıcılar, tedarik zincirindeki rollerini iyi tanımlamalı ve buna uygun belgeleri hazır bulundurmalıdır. Mevzuatın karmaşık yapısı sizi korkutmasın; doğru bilgi ve profesyonel destek ile bu süreçleri yönetmek mümkündür.

GDPSR Sıkça Sorulan Sorular

1. GPSR Yönetmeliği Tam Olarak Nedir ve Kimleri Kapsar?

GPSR, AB pazarında satılan gıda dışı tüketici ürünlerinin güvenliğini sağlamayı amaçlayan modern bir yasal düzenlemedir. Eğer elektronik, ev eşyası, takı, el yapımı ürün veya spor ekipmanı satıyorsanız bu yönetmelik sizi doğrudan ilgilendirir. Ayrıca, kitap yayıncılarından oyuncak üreticilerine kadar geniş bir yelpaze bu kapsamda yer alır. Sadece büyük ölçekli şirketler değil, Etsy veya Amazon üzerinden satış yapan bağımsız zanaatkarlar da bu kurallara uymak zorundadır.

Bu yönetmeliğin en dikkat çekici yanı, doğrudan AB ile ticaret yapmasanız bile sizi etkileyebilmesidir. Windsor Çerçevesi uyarınca Kuzey İrlanda, AB düzenlemelerini takip etmeye devam etmektedir. Bu nedenle, ürünlerinizi sadece Kuzey İrlanda pazarında satışa sunuyor olsanız dahi GPSR standartlarını karşılamanız yasal bir zorunluluktur. Bu durum, Birleşik Krallık genelindeki pek çok KOBİ için önemli bir stratejik değişiklik anlamına gelmektedir.

2. GPSR ile Satıcıların Yükümlülükleri Nasıl Değişiyor?

Yeni yönetmelik kapsamında işletmelerin yerine getirmesi gereken üç temel direk bulunmaktadır. İlk olarak, AB dışında yerleşik tüm üreticilerin AB merkezli bir “Sorumlu Kişi” (EU-Based Representative) ataması zorunludur. Bu temsilcinin iletişim bilgileri ürünün üzerinde, ambalajında veya beraberindeki belgelerde açıkça görünmelidir. Temsilci atanmaması, ürünlerinizin gümrükten geçememesi veya satış platformlarından kaldırılması riskini taşır.

İkinci olarak, izlenebilirlik ve etiketleme kuralları çok daha sıkı hale getirilmiştir. Ürünlerin üzerinde mutlaka güvenlik uyarıları, parti (batch) numaraları ve üretici detayları yer almalıdır. Üçüncü önemli değişiklik ise risk değerlendirmesi ve dokümantasyondur. Satıcılar, ürün satışa çıkmadan önce tüm güvenlik analizlerini yapmalı ve bu belgeleri güncel tutmalıdır. Bu adımlar, herhangi bir güvenlik sorunu yaşandığında hesap verebilirliği artırmayı hedefler.

3. Birleşik Krallık İşletmeleri Bu Sürece Nasıl Hazırlanmalı?

KOBİ’ler için bu yeni kurallar hem maliyet hem de lojistik açıdan bazı zorluklar oluşturabilir. Büyük ölçekli firmalar kendi bünyelerinde uyum ekipleri kurabilse de, küçük işletmelerin dışarıdan uzman desteği alması gerekebilir. Özellikle ambalaj tasarımlarının güncellenmesi ve AB’de yerleşik bir sorumlu kişi bulunması en acil önceliklerdir. Bu süreci ihmal etmek, Avrupa pazarına erişiminizi tamamen kapatabilir.

Uyum sürecini kolaylaştırmak için uzman desteği almak işinizi hızlandıracaktır. Örneğin, etiket incelemelerinden AB yetkili temsilciliği hizmetine kadar profesyonel destek sağlayan kuruluşlar, AB ve Kuzey İrlanda pazarlarına sorunsuz erişim sunar. Regülasyonların sıkılaştığı bu dönemde proaktif davranan işletmeler, rakiplerinin önüne geçerek pazardaki güvenilirliğini pekiştirecektir.

Global e-ticaret dünyasındaki hızlı değişimleri yakından takip etmek ve Amazon’da satış stratejilerinizi bir üst seviyeye taşımak için ihtiyacınız olan tüm rehber içeriklere StartSmart Blog üzerinden kolayca ulaşabilirsiniz. İşletmenizi uluslararası pazarlara açarken karşılaşabileceğiniz karmaşık yasal süreçleri ve operasyonel zorlukları profesyonel destekle aşmak isterseniz, size özel geliştirdiğimiz global e-ticaret çözümlerimiz hakkında detaylı bilgi almak için startsmart.com.tr web sitemizi ziyaret etmeyi unutmayın.